Υπερβολές…

Χρήσιμο πράγμα η υπερβολή. Μας τρέφει: αναλόγως των εκάστοτε συνθηκών, τρέφει το “εγώ” μας, την ανασφάλειά μας, την ανάγκη μας να εντυπωσιάσουμε τους άλλους, την αγωνιώδη προσπάθειά μας να βγούμε από τη βαρετή, επαναλαμβανόμενη καθημερινότητα.

Τη λες και “το αλάτι της ζωής τού χωρίς ενδιαφέροντα ανθρώπου”, αν θες να υπερβάλεις κι εσύ λιγάκι. “Wannabe υποπραγματικότητα” το λέει ο Γιάννης Κουκουράκης, στη συνέντευξη του τεύχους, αυτό το ειδικότερο είδος υπερβολής που προβάλλεται μέσω των social media.

Το θέμα είναι μέχρι ποιο σημείο η υπερβολή αφορά καθαρά τον πομπό του όποιου μηνύματος (είδησης, σχολίου ή φωτογραφίας), και από ποιο σημείο και μετά αρχίζει να επηρεάζει πλέον χειροπιαστά και τον αποδέκτη.

Τα πράγματα εδώ σοβαρεύουν. Διότι, αυτή την περίοδο, η υπερβολή που επισκιάζει όλες τις άλλες… υποπραγματικότητες, έχει συγκεκριμένο όνομα: “κορονοϊός” (ή κοροναϊός, ή κορωνοϊός – έτσι, για να υπάρχει επιπρόσθετα και ένα σασπένς γλωσσολογικό).

Ας ξεκινήσουμε με την εξής παραδοχή: τα ΜΜΕ έχουν μεγάλο μερίδιο ευθύνης στην υπερβολή που χαρακτηρίζει γενικότερα τα περί κορονοϊού. Γιατί όταν συνιστάς σε όλους τους τόνους “ψυχραιμία”, και το επόμενο λεπτό “ρίχνεις” το βίντεο με το ρεπορτάζ της “ασθενούς μηδέν” που ταξίδεψε από το Μιλάνο, έχοντας μολύνει ερήμην της μισό αεροπλάνο ανθρώπους, οι οποίοι τώρα κινούνται παντού κανονικά, μεταδίδοντας το “χτικιό” ο καθένας στον περιπτερά του, στην ταμία του σουπερμάρκετ, στον διπλανό του στο λεωφορείο κ.ο.κ… ε, δεν μου κάνεις και τόσο… “ψύχραιμος”.

Ή, αντιθέτως, είσαι υπερβολικά ψύχραιμος, ώστε να αντιλαμβάνεσαι ποιο είδος ενημέρωσης(;) “πουλάει” περισσότερο, υιοθετώντας το πάραυτα. Υπερβολή, όπως και να το δεις…

Παρόλα αυτά, υπάρχει διαφορά μεταξύ τού “ενημερώνω” και τού “πανικοβάλλω”. Και κυρίως τού “πανικοβάλλω, προσποιούμενος ότι ενημερώνω”.

Δεν είναι ότι ο κορονοϊός (ή κοροναϊός, ή κορωνοϊός) δεν συνιστά ένα ανησυχητικό παγκόσμιο φαινόμενο. Προφανώς και ναι. Προφανώς και είναι σημαντικό ο καθένας (ειδικά αν ανήκει σε ομάδα υψηλού κινδύνου) να λάβει άμεσα προληπτικά μέτρα, προκειμένου να περιοριστεί όσο το δυνατόν περισσότερο η εξάπλωσή του.

ΟΜΩΣ: το να “σεληνιαστείς” και να πας να ψωνίσεις όποια μάσκα κυκλοφορεί σε ακτίνα πέντε χιλιομέτρων, το να πιάνεσαι στα χέρια στο φαρμακείο επειδή σε πρόλαβαν άλλοι και πήραν την τελευταία συσκευασία με αντισηπτικά, το να φουλάρεις με προμήθειες την αποθήκη, λες κι έρχεται πυρηνικός πόλεμος, ή το να ρίχνεις δολοφονικά βλέμματα στη διπλανή σου στο μετρό επειδή τόλμησε να βήξει…

Διάβασα πρόσφατα έναν ενδιαφέροντα προβληματισμό σχετικά με τις υπερβολικές αντιδράσεις των ανθρώπων στο μετρό ή το λεωφορείο, βλέποντας κάποιον που ατύχησε να… συναχωθεί: “Πόσες άλλες αφορμές θα βρούμε, για να απομακρυνθούμε κι άλλο οι άνθρωποι μεταξύ μας;” (και κοινωνιολογικό σασπένς…). Υπερβολή κι αυτό; Ίσως.

Μαρία Λυσάνδρου
m.lysandrou@tpb.gr