Η ψωρίαση ΔΕΝ μεταδίδεται!

psoriasi

Υπολογίζεται ότι πλήττει περισσότερους από 125 εκατομμύρια ανθρώπους παγκοσμίως και συνήθως εκδηλώνεται μεταξύ των ηλικιών 20-35 ετών. Μπορεί, ωστόσο, να εμφανιστεί σε οποιαδήποτε ηλικία, ανατρέποντας τα πάντα στη ζωή του πάσχοντα. Ο πολύς κόσμος αγνοεί το γεγονός ότι η ψωρίαση δεν είναι μεταδοτική, μια αλήθεια που προκαλεί σημαντικά προβλήματα στην καθημερινότητα των ασθενών. Η κοινωνική στιγματοποίηση και η συνεπακόλουθη ψυχολογική πίεση προσθέτουν επιπλέον εμπόδια στην ήδη δύσκολη πορεία που καλούνται να διανύσουν οι πάσχοντες.
Η ψωρίαση ΔΕΝ μεταδίδεται, και αυτό είναι ένα μήνυμα που πρέπει να… μεταδίδεται από όλους!

Επιμέλεια Θεόδουλος Παπαβασιλείου

“Η πρόοδος της ελληνικής κοινωνίας στην ενημέρωση, καθώς και στην εξοικείωση με την εικόνα της νόσου, που από κοινού θα οδηγήσουν στην αποστιγματοποίηση των ασθενών με ψωρίαση, είναι πολύ μικρή. Πολύ συχνά ερχόμαστε αντιμέτωποι με συνανθρώπους μας που “κάνουν ένα βήμα πίσω” στην εικόνα της ψωρίασης. Ειδικότερα σε μία μεσογειακή χώρα σαν την Ελλάδα, με υψηλές θερμοκρασίες, η ενδυμασία μας καθιστά συχνά τις δερματικές βλάβες εμφανείς”. Με αυτά τα λόγια, η πρόεδρος του Συλλόγου Ασθενών με Ψωρίαση και Ψωριασική Αρθρίτιδα Επιδέρμια, κα Τίνα Κουκοπούλου, δίνει μια πρώτη εικόνα για την καθημερινότητα των ασθενών στη σύγχρονη Ελλάδα.
“Ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα που αντιμετωπίζουμε είναι η άγνοια για το γεγονός ότι η ψωρίαση δεν μεταδίδεται και, για τον λόγο αυτόν, τονίζουμε με κάθε ευκαιρία τη μη μεταδοτικότητα της νόσου. Ένα επιπλέον πρόβλημα που αντιμετωπίζει ο ασθενής στη χώρα μας είναι αυτό της σύγχυσης της ψωρίασης με την ψώρα. Δυστυχώς, το ευρύ κοινό δεν γνωρίζει ότι πρόκειται για δύο εντελώς διαφορετικές νόσους. Επειδή τα δύο ονόματα έχουν κοινή ρίζα, η παρανόηση είναι συνηθισμένη και, έτσι, οι ασθενείς στην Ελλάδα έρχονται αντιμέτωποι με ένα ακόμη πρόβλημα, λόγω του ονόματος της νόσου”, συμπληρώνει.
Η ψωρίαση είναι μια συχνή, χρόνια, μη μεταδοτική νόσος, που προσβάλλει κατά κύριο λόγο το δέρμα, αλλά έχει ταυτόχρονα προεκτάσεις και πέρα από αυτό. Σύμφωνα με στοιχεία του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, η συχνότητα εμφάνισης της ψωρίασης στις διάφορες χώρες κυμαίνεται από 0,51% έως 11,43% για τους ενήλικες και από 0 έως 1,37% στα παιδιά, ενώ οι πάσχοντες αγγίζουν τα 100 εκατομμύρια διεθνώς. Στη χώρα μας, ο αριθμός των ασθενών με ψωρίαση υπολογίζεται περίπου στις 200.000.
Το 2014, τα κράτη-μέλη του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας αναγνώρισαν την ψωρίαση ως σοβαρό μη μεταδιδόμενο νόσημα (NCD). Η απόφαση ανέδειξε ότι πολλά άτομα σε όλον τον κόσμο υποφέρουν αχρείαστα από την ψωρίαση, λόγω λανθασμένης ή καθυστερημένης διάγνωσης, ακατάλληλων θεραπευτικών επιλογών και ανεπαρκούς πρόσβασης στην περίθαλψη, καθώς και λόγω της κοινωνικής στιγματοποίησης.
Όπως αναφέρεται στη σχετική έκθεση του ΠOY, oι δυσκολίες που συνεπάγεται η συγκεκριμένη πολύπλοκη, αλλά και κοινή νόσος, μπορούν σε μεγάλο βαθμό να αποφευχθούν, με βελτίωση της πρόσβασης στην έγκαιρη διάγνωση και την κατάλληλη θεραπεία της ψωρίασης.
(www.epidermia.gr).

Αίτια και μορφές
Η ακριβής αιτιολογία της ψωρίασης παραμένει άγνωστη. Σύμφωνα με τα τελευταία επιστημονικά δεδομένα, η ψωρίαση σχετίζεται με το ανοσοποιητικό σύστημα και γι’ αυτό χαρακτηρίζεται ως “ανοσολογικώς διαμεσολαβούμενο νόσημα”. Επίσης, σημαντικό ρόλο παίζουν οι γενετικοί παράγοντες.

Άλλοι εκλυτικοί παράγοντες είναι:
Τραυματισμοί του δέρματος
Ορισμένα φάρμακα (όπως λίθιο, κάποια καρδιολογικά φάρμακα κ.ά.)
Κάποιες λοιμώξεις (κυρίως στρεπτοκοκκικές)
Η αυξημένη χρήση αλκοόλ
Το στρες, το κάπνισμα, αλλά και η ανεπάρκεια βιταμίνης D.

Σύμφωνα με την Ελληνική Δερματολογική Εταιρεία, η πιο συχνή µορφή ψωρίασης είναι η κατά πλάκας, η οποία προσβάλλει το 80% των ασθενών. Άλλες βασικές µορφές είναι η σταγονοειδής (10% των κρουσµάτων), η φλυκταινώδης και η ερυθροδερµική.
Οι χαρακτηριστικές δερµατικές εκδηλώσεις της ψωρίασης αναπτύσσονται επειδή επιταχύνεται ο ρυθµός ωρίµανσης των κυττάρων της επιδερµίδας και έτσι, αντί να κάνουν κύκλο ζωής 26 ηµερών, κάνουν κύκλο 6 ηµερών, µε συνέπεια να δηµιουργούνται οι χαρακτηριστικές πλάκες που καλύπτονται από αργυρόχρωμα τµήµατα, τα γνωστά λέπια. Το 10-30% των πασχόντων από ψωρίαση, κυρίως στις ηλικίες άνω των 40 ετών, εκδηλώνουν και ψωριασική αρθρίτιδα, δηλαδή φλεγµονή σε επιλεγµένες αρθρώσεις.

Ας δούμε την ψωρίαση αλλιώς…
“Ψωρίαση; Δες το Αλλιώς. Σχεδίασε τη ζωή σου όπως εσύ θέλεις”. Μία πρόσφατη πρωτοβουλία της ελληνικής φαρμακευτικής εταιρείας GENESIS Pharma και της διεθνούς φαρμακευτικής εταιρείας Celgene International Sàrl ενεργοποίησε εκατοντάδες Έλληνες, οι οποίοι μετέφεραν το μήνυμα πως η ψωρίαση ΔΕΝ μεταδίδεται και μπορεί να αντιμετωπιστεί με τη βοήθεια των ειδικών.
Στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας αυτής, δημιουργήθηκε και η ιστοσελίδα www.destoallios.gr, μέσω της οποίας οι επισκέπτες μπορούν να ενημερωθούν για την ψωρίαση και να δημιουργήσουν το δικό τους μήνυμα ευαισθητοποίησης για τη μη μεταδοτικότητά της μέσω ειδικής εφαρμογής.

Η καθημερινότητα των ασθενών
Δεδομένου ότι η ψωρίαση προσβάλλει το δέρμα, που είναι το μεγαλύτερο σε έκταση όργανο του σώματος, έχει σημαντικό ψυχολογικό φορτίο και επιδρά, συχνά αρνητικά, στην ποιότητα ζωής.
Οι βλάβες εντοπίζονται οπουδήποτε στο δέρμα, συχνότερα στους αγκώνες και στα γόνατα. Όμως μπορεί να εμφανιστούν και σε “ειδικές θέσεις”, όπως στο τριχωτό της κεφαλής, στις παλάμες, στα πέλματα, στα νύχια, στα γεννητικά όργανα – εντοπίσεις που επηρεάζουν την καθημερινότητα των ασθενών, επιβαρύνοντας σημαντικά την ποιότητα ζωής τους. Τα εμφανή συμπτώματα της νόσου είναι η πάχυνση της επιδερμίδας, η ερυθρότητα και η απολέπιση. Υπάρχουν, όμως, και άλλα ενοχλητικά για τους ασθενείς συμπτώματα, “μη ορατά”, όπως ο έντονος κνησμός, ο πόνος και η δυσφορία στο δέρμα.
Εκτός από την έκταση των βλαβών στο δέρμα, το πόσο σοβαρή είναι η νόσος υπολογίζεται και με βάση τις συνέπειες που προκαλεί στην καθημερινότητα, τις φυσικές δραστηριότητες και τη συναισθηματική κατάσταση των ασθενών. Όταν το εξάνθημα είναι εκτεταμένο, τότε και η επιβάρυνση είναι ακόμα πιο έντονη.
Η άγνοια του κοινού γύρω από τη φύση της ασθένειας μπορεί να δημιουργήσει δυσκολίες στις κοινωνικές σχέσεις, στην εργασία, στη σχέση με το άλλο φύλο.
Χαρακτηριστικό είναι ότι το 75% των ατόμων που πάσχουν από ψωρίαση πιστεύει ότι η νόσος έχει αρνητικό αντίκτυπο στην ποιότητα ζωής. Το 98% των ατόμων που πάσχουν από ψωρίαση αναφέρει πως η νόσος επηρεάζει τη ζωή τους συναισθηματικά, το 94% πως επηρεάζει την κοινωνική τους ζωή, το 70% την οικογενειακή τους ζωή και το 68% την επαγγελματική τους πορεία.
Ένας ασθενής με ψωρίαση στην καθημερινότητά του θα πρέπει να αποφεύγει: τραυματισμούς στο δέρμα, γιατί στο σημείο εκείνο μπορεί να δημιουργηθεί ψωριασική πλάκα, παρατεταμένη έκθεση στον ήλιο γιατί υπάρχει ο κίνδυνος εγκαύματος, και να αποφεύγει ορισμένα φάρμακα που προκαλούν έξαρση της νόσου. Σημαντική είναι, επίσης, η φροντίδα και η καθαριότητα του δέρματος – το πρώτο επιτυγχάνεται με τη συνεργασία ασθενούς – δερματολόγου και το δεύτερο με την εφαρμογή των κανόνων υγιεινής.
www.destoallios.gr


6 + 1 αλήθειες για την ψωρίαση

1. Όταν κάποιος πάσχει από ψωρίαση, το δέρμα του ανανεώνεται μέσα σε μόλις 3-4 ημέρες, ενώ η διαδικασία αυτή συνήθως απαιτεί 45 ημέρες. Οι ψωριασικές πλάκες που είναι εμφανείς στο δέρμα δεν είναι τίποτα περισσότερο από συσσωρευμένα δερματικά κύτταρα, που όμως προκαλούν πάχυνση της επιδερμίδας, ερυθρότητα, έντονη απολέπιση, αλλά και κνησμό, πόνο και δυσφορία στο δέρμα.
2. Η ψωρίαση δεν σχετίζεται καθόλου με την υγιεινή. Ακόμη και κάποιος εξαιρετικά σχολαστικός σε θέματα υγιεινής και προσωπικής φροντίδας μπορεί να εμφανίσει ψωρίαση.
3. Είναι δερματοπάθεια, αλλά δεν επηρεάζει μόνο το δέρμα. Η ψωρίαση χαρακτηρίζεται από συστηματική φλεγμονή, γι΄ αυτό και μπορεί να επηρεάσει συνολικά τον οργανισμό με πολλούς τρόπους. Συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο για άλλες παθήσεις όπως: η ψωριασική αρθρίτιδα, τα καρδιαγγειακά νοσήματα, το μεταβολικό σύνδρομο, τα φλεγμονώδη νοσήματα του εντέρου, η κατάθλιψη κ.ά..
4. Δεν υπάρχει πρόληψη στην ψωρίαση. Μπορούν, όμως, να μετριαστούν ορισμένοι επιβαρυντικοί παράγοντες που πυροδοτούν την εμφάνιση ψωρίασης, όπως το αυξημένο σωματικό βάρος, το άγχος, το κάπνισμα και η κατανάλωση αλκοόλ.
5. Η ψωρίαση είναι μια χρόνια ασθένεια για την οποία δεν υπάρχει ίαση, απλά χαρακτηρίζεται από περιόδους εξάρσεων και υφέσεων. Απαιτεί, επομένως, έγκαιρη και διαρκή θεραπευτική αντιμετώπιση, καθώς και τακτική παρακολούθηση από τον ειδικό δερματολόγο.
6. Μπορεί να μην είναι ιάσιμη, αλλά η ψωρίαση μπορεί να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά. Οι διάφορες θεραπείες έχουν τρεις κύριους στόχους: να σταματήσουν την υπερδραστήρια αναπαραγωγή των κυττάρων του δέρματος, να απαλύνουν τη φαγούρα και τη φλεγμονή, και τέλος να απομακρύνουν από το σώμα τα νεκρά κύτταρα που περισσεύουν. Σήμερα υπάρχουν διαθέσιμες πολλές θεραπείες που μπορεί να είναι τοπικές, χάπια από του στόματος, ενέσιμα φάρμακα ή/και φωτοθεραπεία.
7. Η ψωρίαση ΔΕΝ είναι μεταδοτική. Δεν μεταδίδεται με κανέναν τρόπο, ούτε για παράδειγμα αν αγγίξετε το δέρμα που πάσχει, μοιραστείτε φαγητό ή κολυμπήσετε μαζί με έναν πάσχοντα. Είναι σημαντικό να διαδώσουμε αυτό το μήνυμα, καθώς η μεταδοτικότητα είναι ο πιο συχνός μύθος που συνδέεται με την ψωρίαση και δημιουργεί μεγάλη συναισθηματική επιβάρυνση και κοινωνικό στρες στους πάσχοντες.
www.destoallios.gr


Ψωρίαση: Συµβουλές για τις εξάρσεις του χειµώνα
Σύμφωνα με την Ελληνική Δερµατολογική και Αφροδισιολογική Εταιρεία (ΕΔΑΕ), ο χειµώνας προκαλεί εξάρσεις της ψωρίασης στο 80% των ασθενών. Οι ειδικοί της ΕΔΑΕ δίνουν κάποιες βασικές συμβουλές προς τους ασθενείς, ώστε να μπορέσουν να αποφύγουν τις συνέπειες των χειμερινών εξάρσεων.

Εντατική ενυδάτωση. Να διατηρείτε το δέρµα σας καλά ενυδατωµένο, για να καταπραΰνετε την ερυθρότητα και τον κνησµό και να µειώνονται οι πλάκες. Όσο πιο παχύρρευστη και λιπαρή είναι η κρέµα ή η αλοιφή που θα χρησιµοποιείτε, τόσο καλύτερα θα “παγιδεύει” την υγρασία στο δέρµα. Να χρησιµοποιείτε ενυδατικά καθαριστικά για να κάνετε µπάνιο και να πλένετε τα χέρια σας, και να αλείφεστε ύστερα µε ενυδατική κρέµα. Την περιποίηση αυτή χρειάζεστε ακόµα κι αν το δέρµα σας δεν έχει πλάκες. Για τα ακριβή προϊόντα που χρειάζεστε, συµβουλευτείτε τον δερµατολόγο σας.
Χλιαρό ντους. Το πολύ ζεστό νερό (πάνω από 38 βαθµούς Κελσίου) ξηραίνει το δέρµα. Φροντίστε, λοιπόν, να κάνετε µπάνιο και να πλένεστε µε χλιαρό νερό. Να αποφεύγετε τα αφρόλουτρα, ιδιαίτερα τα παρατεταµένα (πάνω από 10 λεπτά), διότι αφαιρούν υγρασία από το δέρµα. Αµέσως µόλις βγείτε από την µπανιέρα πρέπει να αλείψετε το δέρµα σας µε άφθονη ενυδατική κρέµα, ενόσω είναι ακόµα το δέρµα σας νωπό.
Προσοχή στη θερµοκρασία και την υγρασία στο σπίτι. Ιδανικά η θερµοκρασία στο σπίτι σας πρέπει να είναι 23-24 βαθµοί Κελσίου και η υγρασία πρέπει να κυµαίνεται µεταξύ 30% και 50%. Προµηθευτείτε ένα θερµόµετρο τοίχου µε ένδειξη και για την υγρασία. Αν µειωθεί πολύ η υγρασία, τοποθετήστε δοχεία µε νερό δίπλα σε πηγές θερµότητας (π.χ. καλοριφέρ, τζάκι), για να εξατµίζεται και να την αυξάνει. Ειδάλλως προμηθευθείτε έναν υγραντήρα.
Μαλακά ρούχα. Το κρύο και ο αέρας µπορεί να ερεθίσουν το δέρµα και να προκαλέσουν έξαρση της ψωρίασης και της ψωριασικής αρθρίτιδας. Φροντίστε να ντύνεστε πάντοτε µε µαλακά ρούχα. Εκτός σπιτιού µην ξεχνάτε το κασκόλ, το καπέλο και τα γάντια. Να ντύνεστε σε στοιβάδες (πολλά ρούχα το ένα πάνω απ’ το άλλο), για να µπορείτε να τις αφαιρείτε και να µην ιδρώνετε (η εφίδρωση µπορεί να επιδεινώσει την ψωρίαση). Να προτιµάτε τα βαµβακερά και µεταξωτά υφάσµατα από τα µάλλινα, τα denim και τα άλλα τραχιά υφάσµατα που µπορεί να ερεθίσουν το δέρµα.
Άφθονο νερό. Χειµώνα-καλοκαίρι πρέπει να πίνετε τόσο νερό, όσο χρειάζεστε για να έχουν τα ούρα σας αχνό κίτρινο χρώµα. Αν είναι πολύ κίτρινα ή σκούρα, είστε αφυδατωµένοι και αυτό µπορεί να εντείνει την ψωρίαση.
Έλεγχος του στρες. Η περίοδος των γιορτών είναι η πιο στρεσογόνος εποχή του χρόνου και το στρες είναι εκλυτικός παράγοντας ψωρίασης. Αφιερώστε καθηµερινά χρόνο για να χαλαρώνετε. Σε αυτό µπορεί να σας βοηθήσει πολύ η καθηµερινή άσκηση, όπως το περπάτηµα, ιδιαίτερα σε υπαίθριους χώρους.
Προσεγµένη διατροφή. Η παραδοσιακή ελληνική διατροφή µπορεί να ωφελήσει σηµαντικά. Έχει παρατηρηθεί ότι η κατανάλωση κυρίως άφθονων ψαριών, φρούτων, λαχανικών και η χρήση ως κύριου λίπους του ελαιολάδου µπορεί να καταπραΰνει τα συµπτώµατα των ασθενών µε ψωρίαση. Να αποφεύγετε το πολύ αλκοόλ (όχι πάνω από 1-2 ποτά την ηµέρα), ιδίως αν παίρνετε φάρµακα για την ψωρίαση, διότι υπάρχει κίνδυνος αλληλεπίδρασης. Αν έχετε περιττά κιλά, προσπαθήστε να τα χάσετε µε συνδυασµό υγιεινής διατροφής και άσκησης, διότι στα λιποκύτταρα βρίσκονται πολλές από τις ουσίες (λ.χ. κυτταροκίνες, TNF-α) που εµπλέκονται στην ανάπτυξη της νόσου.
Προσαρµογή της θεραπείας. Τον χειµώνα, κατά κανόνα, γίνεται πιο συχνή, εντατική ή ισχυρή η φαρµακευτική αγωγή. Αντιθέτως, το καλοκαίρι οι ασθενείς µπορεί να είναι καλά χρησιµοποιώντας µόνο τοπικές θεραπείες (κρέµες). Αν βλέπετε την ψωρίασή σας να επιδεινώνεται, συµβουλευτείτε τον δερµατολόγο σας.
Έλεγχος της συννοσηρότητας. Για λόγους που ακόµα δεν έχουν αποσαφηνιστεί, η ψωρίαση σχετίζεται µε αυξηµένη συχνότητα νοσηµάτων των πνευµόνων, της καρδιάς, των νεφρών, του ήπατος και άλλων οργάνων (π.χ. αυξηµένη χοληστερόλη, υπέρταση, καρδιοπάθεια, χρόνια πνευµονοπάθεια, διαβήτη, πεπτικό έλκος, νεφροπάθεια κ.λπ.). Υπολογίζεται ότι τουλάχιστον δύο στους τρεις ασθενείς έχουν ταυτοχρόνως δύο ή περισσότερες άλλες παθήσεις, ιδίως µετά την ηλικία των 60 ετών. Εποµένως, φροντίστε να κάνετε τακτικό τσεκάπ.