Ψηφιακά μονοπάτια στην Οδοντιατρική
Η τεχνολογία σύμμαχος της στοματικής υγείας

psifiaki_odontiatriki

Σημαντικά είναι τα οφέλη από τη χρήση της ψηφιακής τεχνολογίας στην Οδοντιατρική, καθώς μπορεί να μειώσει τους χρόνους των οδοντιατρικών εργασιών, αλλά και να βελτιστοποιήσει το αποτέλεσμα με απολύτως εξατομικευμένη προσέγγιση, προσαρμοσμένη στον κάθε ασθενή.

του Δρ. Γιώργου Κοντακιώτη

Η χρήση της ψηφιακής τεχνολογίας από τον οδοντίατρο έχει βασικό σκοπό να προαγάγει την οδοντιατρική επιστήμη, αλλά και να βελτιώσει το επίπεδο της οδοντιατρικής περίθαλψης και της στοματικής υγείας. Παλαιότερα, αυτή η τεχνολογία ήταν απαγορευτική λόγω κόστους. Ωστόσο, με τις ραγδαίες εξελίξεις στον τομέα της ψηφιοποίησης, χρόνο με τον χρόνο, γίνεται ευκολότερη η χρήση της στην καθημερινή οδοντιατρική πράξη και, παράλληλα, πιο προσιτή οικονομικά. Επιπλέον, με την εξέλιξη της τεχνολογίας, βελτιώνονται και τα υλικά τόσο ως προς την αισθητική και χρωματική απόδοση, όσο και ως προς την αντοχή τους.
Με τα μέσα που διαθέτει η ψηφιακή τεχνολογία, προσφέρει ουσιαστικά στην Οδοντιατρική μια έγκυρη και ακριβή διάγνωση, συμβάλλοντας στο να γίνεται η θεραπεία με μεγαλύτερη λεπτομέρεια και σε συντομότερο χρονικό διάστημα. Χαρακτηριστικά, με την εφαρμογή της ψηφιακής τεχνολογίας, ο χρόνος που απαιτείται για τις οδοντιατρικές εργασίες μειώνεται από 1/3 έως και 1/5 του χρόνου που απαιτούν οι κλασικές μέθοδοι – αναλόγως πάντα του είδους και του εύρους της εργασίας. Ορισμένες εργασίες, μάλιστα, είναι δυνατόν να παραδοθούν στον ασθενή και αυθημερόν. 

Τα ψηφιακά μέσα
• Ενδοστοματική Κάμερα. Επιτρέπει την επίδειξη στην οθόνη της πραγματικής εικόνας των δοντιών του ασθενή και την αρχειοθέτηση. Παράλληλα, η καθαρή απεικόνιση των δοντιών διευκολύνει τη διάγνωση, αφού δίνει πλήρη εικόνα της κατάστασης, με την παραμικρή λεπτομέρεια, λόγω της υψηλής ανάλυσης που προσφέρει.

• Ψηφιακή Ενδοστοματική Ακτινογραφία (RVG Digital Sensor). Πρόκειται για μια σύγχρονη τεχνολογία που βασίζεται σε ενδοστοματικούς αισθητήρες και έχει λεπτομερέστερη απόδοση, καλύτερη ταχύτητα και υψηλότερη ευκρίνεια εικόνας από τις συμβατικές ακτινογραφίες. O ψηφιακός σένσορας χρησιμοποιείται για τη διάγνωση οδοντικών παθήσεων, κύστεων, ριζικών βλαβών κ.ά. Ο ηλεκτρονικός αισθητήρας είναι συνδεδεμένος με τον ηλεκτρονικό υπολογιστή και, με το πάτημα ενός κουμπιού, η ακτινογραφία του δοντιού εμφανίζεται αυτόματα στην οθόνη του ηλεκτρονικού υπολογιστή. Είναι εύχρηστος για τον οδοντίατρο και άνετος για τον ασθενή, ενώ ο χρόνος που απαιτείται είναι κατά πολύ συντομότερος, αφού δεν χάνονται πολύτιμα λεπτά κατά τη θεραπεία για την εμφάνιση πλακιδίων. Επιπλέον, είναι μειωμένη και η ακτινοβολία.
Το πρόγραμμα διαθέτει υψηλή ανάλυση εικόνας, ενώ η μεγέθυνσή της στην οθόνη του υπολογιστή μπορεί να αποκαλύψει πολλές κρυμμένες πληροφορίες, οι οποίες σε μια συμβατική ακτινογραφία είναι πολύ δύσκολο να εντοπιστούν. Επιπλέον, η ψηφιακή ενδοστοματική ακτινογραφία επιτρέπει να αξιολογούνται οι ακτινογραφίες μαζί με τους ασθενείς, να γίνεται διαφορική διάγνωση, αρχειοθέτηση και σύγκριση.

• Ψηφιακή Πανοραμική. Η πανοραμική ακτινογραφία αποτελεί χρήσιμο διαγνωστικό εργαλείο για τη διάγνωση οδοντικών παθήσεων και για τον ολοκληρωμένο σχεδιασμό θεραπειών ή χειρουργικών επεμβάσεων. Επιπλέον, βοηθάει στη διαφορική διάγνωση, αρχειοθέτηση και σύγκριση. Χρησιμοποιείται, επίσης, σε περιπτώσεις ορθοδοντικής ανωμαλίας (κεφαλομετρική ακτινογραφία).

• Οδοντιατρικό Μικροσκόπιο. Αποτελείται από μια σειρά διατεταγμένων φακών, οι οποίοι μεγεθύνουν το δόντι που εξετάζουμε (στην Οδοντιατρική δουλεύουμε με μια μεγέθυνση 40x). Το μεγάλο πλεονέκτημα που δίνει το μικροσκόπιο στον οδοντίατρο είναι ότι του επιτρέπει να δει λεπτομέρειες, τις οποίες δεν θα μπορούσε να διακρίνει με γυμνό μάτι – κάτι που εξασφαλίζει μια οδοντιατρική θεραπεία ακριβείας.

• Στοματική Ψηφιακή Φωτογραφία. Πρόκειται για την καταγραφή και αναπαραγωγή της εικόνας με ψηφιακές συσκευές. Αποτελεί ένα εξαιρετικά βοηθητικό εργαλείο στη σύγχρονη Οδοντιατρική, αφού δίνει στον γιατρό τη δυνατότητα να βλέπει τη φωτογραφία μέσα από την οθόνη που υπάρχει στο πίσω μέρος της μηχανής και να αξιολογεί άμεσα το αποτέλεσμα. Επίσης, δίνει τη δυνατότητα αποθήκευσης τεράστιου αριθμού εικόνων στον υπολογιστή, διατηρώντας κατά αυτό τον τρόπο φωτογραφικό αρχείο ασθενών και οδοντιατρικών εργασιών.
Οι ψηφιακές φωτογραφίες των δοντιών και του χαμόγελου, πριν από τη θεραπεία, αποτελούν μια πηγή πληροφοριών τεράστιας σημασίας για τη σωστή θεραπεία και, κυρίως, για επιτυχημένα αισθητικά αποτελέσματα. Ο οδοντίατρος μπορεί να συγκρίνει το πριν με το μετά, να τις στείλει στον οδοντοτεχνίτη, ώστε να συζητήσουν τον σχεδιασμό της εργασίας κ.ά.

Πλέον σύνθετα περιστατικά εμφυτευμάτων και προσθετικής σχεδιάζονται και υλοποιούνται με τη χρήση ψηφιακής τεχνολογίας. Η τοποθέτηση εμφυτευμάτων γίνεται και υπολογιστικά καθοδηγούμενα, με χρήση εξατομικευμένου χειρουργικού νάρθηκα. Αρχικά, με χρήση κατάλληλου λογισμικού, επιλέγονται οι θέσεις των εμφυτευμάτων με ακρίβεια στο οστό. Σύμφωνα με τις ψηφιακές αυτές θέσεις, σχεδιάζεται και εκτυπώνεται τρισδιάστατα εξατομικευμένος νάρθηκας, ο οποίος χρησιμοποιείται κατά τη διάρκεια του χειρουργείου, μεταφέροντας τις θέσεις αυτές στο στόμα.
Το μεγάλο “κέρδος” για τον ασθενή είναι ότι ο σύγχρονος οδοντίατρος μπορεί να αποκαταστήσει προσθετικά τις βλάβες των δοντιών, χωρίς εκείνος να υποστεί πολλαπλές αναισθησίες, αποτυπώματα, προσωρινές αποκαταστάσεις και αλλεπάλληλα ραντεβού σε οδοντιατρείο και εργαστήριο.
Πώς; Το ψηφιακό αποτύπωμα λαμβάνεται με ενδοστοματικό σκάνερ, αποστέλλεται στον σχεδιαστή οδοντοτεχνίτη, προχωράει ο ψηφιακός σχεδιασμός της εργασίας σε υπολογιστή και, στη συνέχεια, ολοκληρώνεται η κατασκευή εργασίας από ρομποτικό μηχάνημα κοπής ή 3D εκτυπωτή.
Ακόμη και το επιθυμητό χαμόγελο μπορεί να σχεδιαστεί με τα νέα μέσα. Μέσω “προσομοίωσης” του επιθυμητού αισθητικού αποτελέσματος (χαμόγελου) στην οθόνη του υπολογιστή, μπορεί να συζητηθεί, να τροποποιηθεί ψηφιακά και να εξατομικευθεί, με βάση έναν συγκεκριμένο ασθενή (smile design).

Τα παραπάνω συμπεράσματα αποκτούν ακόμη μεγαλύτερο ενδιαφέρον για τους κατοίκους της νησιωτικής και ηπειρωτικής Ελλάδας, όπου πολλές φορές παρατηρούνται σημαντικές ελλείψεις που επιβραδύνουν σημαντικά την αποκατάσταση οδοντιατρικών προβλημάτων. Ο σύγχρονος οδοντίατρος είναι ένας γιατρός πρώτης γραμμής, γι’ αυτό και απαιτείται να γνωρίζει και να χρησιμοποιεί την ψηφιακή τεχνολογία προς όφελος δικό του και, κατ’ επέκταση, των ασθενών του, προσφέροντάς τους ένα υψηλό επίπεδο υπηρεσιών. Κι αυτό είναι κάτι που έχουν ανάγκη και οι απομακρυσμένες περιοχές της χώρας, αλλά και η ευρύτερη ηπειρωτική Ελλάδα.