Τεχνο-νταντάδες
Η Μαίρη Πόππινς είναι πλέον… “έξυπνη συσκευή”!

tech_nanny

Ο ρόλος της νταντάς δεν είναι εύκολη υπόθεση, καθώς η πρόκληση τού να μεγαλώσεις και να διαπαιδαγωγήσεις παιδιά που δεν είναι δικά σου είναι μεγάλη και οι ευθύνες τεράστιες. Προφανώς, η Πάμελα Λύντον Τράβερς, συγγραφέας του μυθιστορήματος “Μαίρη Πόππινς”, το γνώριζε, γι΄ αυτό και αποφάσισε να δώσει στην νταντά-πρωταγωνίστρια του βιβλίου της μαγικές δυνάμεις. Τώρα πια, όμως, ούτε κι αυτές δεν θα είχε ανάγκη.

της Γιώτας Χουλιάρα

Η Μαίρη Πόππινς, την οποία ενσάρκωσε με τεράστια επιτυχία η Τζούλι Άντριους το 1964 στην κινηματογραφική μεταφορά του βιβλίου από την Walt Disney, όπως και η Νάνι Μακ Φι (ή, αλλιώς, “Μαγική Νταντά”) των ομώνυμων βιβλίων της ηθοποιού Έμα Τόμσον, που την ενσάρκωσε κιόλας κατά τη μεταφορά της στον κινηματογράφο, είχαν ένα κοινό χαρακτηριστικό: τις ιδιαίτερες μαγικές ικανότητες, χάρη στις οποίες ξαλαφρώνουν τους γονείς και ελέγχουν τα ατίθασα παιδιά τους. Φυσικά, δεν χρησιμοποιούμε τυχαία εδώ το ρήμα “ελέγχω”, καθώς ο όρος “γκουβερνάντα” (συνώνυμο του “νταντά” ή “παραμάνα” στα Ελληνικά) προέρχεται από τη γαλλική λέξη gouvernante, η οποία με τη σειρά της προέρχεται από το λατινικό guberno που σημαίνει “κυβερνώ”.

Στην υπηρεσία της τεχνολογίας
Οι νταντάδες της σύγχρονης εποχής
Από τη μαγική, σχεδόν παραμυθένια εποχή της Μαίρη Πόππινς, περάσαμε στη σημερινή εποχή, όπου όλα λειτουργούν “24/7” (24 ώρες την ημέρα, 7 ημέρες την εβδομάδα) και οι υποχρεώσεις των γονιών έχουν πολλαπλασιαστεί, με αποτέλεσμα να μη διαθέτουν τον ανάλογο χρόνο ή, σε αρκετές περιπτώσεις, να είναι υπερβολικά κουρασμένοι, ώστε να μην μπορούν να αποδώσουν.
Έρευνες στις ΗΠΑ έδειξαν ότι αρκετοί νέοι γονείς είναι τόσο αγχωμένοι όταν αποκτούν το πρώτο τους παιδί, ώστε περνούν τις περισσότερες ώρες δίπλα στην κούνια από φόβο, με αποτέλεσμα στη συνέχεια να έχουν νεύρα λόγω αϋπνίας και να αντιμετωπίζουν πρόβλημα τόσο στις επαγγελματικές τους υποχρεώσεις, όσο και στη φροντίδα του μωρού. Συχνό είναι και το φαινόμενο πολλοί γονείς να έχουν άγχος μήπως το μωρό εμφανίσει κάποιο πρόβλημα υγείας και δεν το αντιληφθούν ή μήπως το μωρό πεθάνει από SIDS (σύνδρομο αιφνίδιου βρεφικού θανάτου).
Γι’ αυτές τις περιπτώσεις, οι ειδικοί προτείνουν μια συσκευή που ονομάζεται Owlet Smart Sock, η οποία παρακολουθεί τον ρυθμό της καρδιάς του μωρού και τον κορεσμό του οξυγόνου ενώ αυτό κοιμάται, προειδοποιώντας με ένα δυνατό συναγερμό τον γονιό, ο οποίος μπορεί να βρίσκεται σε άλλο δωμάτιο, να εργάζεται ή να ξεκουράζεται, αν κάτι πάει στραβά. Το Owlet Smart παρακολουθεί γενικώς τα ζωτικά στοιχεία του μωρού και οι γονείς βλέπουν τα αποτελέσματα μέσω μιας προσαρμοσμένης εφαρμογής στο κινητό τους τηλέφωνο.
Στη διεθνή έκθεση CES 2018 (Consumer Electronics Show), η οποία πραγματοποιήθηκε τον περασμένο Ιανουάριο στο Λας Βέγκας, φάνηκε πως η αγορά προϊόντων τεχνολογίας για τα μωρά και τη φροντίδα τους έχει ανοδικούς δείκτες. Οι έξυπνες πάνες (smart diaper) που θα ειδοποιούν τον γονέα για τις κενώσεις των μωρών, οι κούνιες που νανουρίζουν το μωρό όταν ξυπνάει ώστε να μη χρειάζεται η παρέμβαση του γονιού, οι συσκευές καταγραγγίγματος της φωνής των γονιών ώστε το μωρό να τους ακούει ενώ αυτοί δεν βρίσκονται δίπλα του, οι ρυθμιστές της θερμοκρασίας στο παιδικό δωμάτιο και πληθώρα από κάμερες παρακολούθησης πλημμυρίζουν σταδιακά την αγορά και αναμένεται να μετριάσουν τις ανησυχίες των γονιών, λύνοντάς τους τα χέρια.
Πρόσφατα, μάλιστα, στην αγορά των ΗΠΑ έκανε την εμφάνισή του ένα επαναστατικό προϊόν που παρουσιάζεται ως “η απόλυτη λύση για κάθε γονιό”: Πρόκειται για το BabbyCam (ή, αλλιώς, “έξυπνο μωρό”) που βασίζεται σε αρχές βαθιάς μάθησης και τεχνητής νοημοσύνης. Το BabbyCam είναι μια οθόνη παρακολούθησης (monitor) μωρού που μπορεί να αναγνωρίσει το μωρό και να παρακολουθήσει τα συναισθήματά του.
Είναι μία από τις πιο έξυπνες συσκευές που υπάρχουν στον κόσμο με πρακτικά χαρακτηριστικά που θα ήθελε κάθε γονέας, καθώς είναι εξοπλισμένη με μια κάμερα νυχτερινής όρασης HD και έναν εύκαμπτο σφιγκτήρα που λειτουργεί ως μέγγενη και μπορεί να προσαρμοστεί στα κάγκελα του κρεβατιού ή της κούνιας του μωρού. Ο γονιός μπορεί να τοποθετήσει το BabbyCam με ευκολία οπουδήποτε χωρίς βίδες, τρυπάνια ή τρύπες στους τοίχους, και να αρχίσει την παρακολούθηση. Αυτό παρακολουθεί το μωρό όλη την ημέρα και όλη τη νύχτα, και στέλνει τις κατάλληλες ειδοποιήσεις μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου και κειμένου, όταν το μωρό είναι ξύπνιο, κλαίει, κοιμάται ή κάνει κάποιον ήχο.
Αναγνωρίζοντας τα χαρακτηριστικά του προσώπου του εκάστοτε μωρού, τα οποία αποθηκεύει, το BabbyCam μπορεί να αναγνωρίσει αν το πρόσωπο του μωρού καλύπτεται από παιχνίδια που βρίσκονται στην κούνια ή μαξιλάρι και να ειδοποιήσει τον γονιό. Παράλληλα, ανά τακτά χρονικά διαστήματα, στέλνει γραφήματα του… προγράμματος του μωρού: για παράδειγμα, ποια διαστήματα κλαίει, ποιες ώρες της ημέρας είναι ξύπνιο, κοιμάται ή απλά είναι ξαπλωμένο στην κούνια του, φτιάχνοντας έτσι ένα αρχείο δεδομένων, προκειμένου ο γονέας να γνωρίζει πότε είναι ανάγκη να πάει στο δωμάτιο του μωρού.
Η παρακολούθηση γίνεται σιωπηλά με έναν ψηφιακό μετρητή ήχου και δίνει τη δυνατότητα στον γονέα να ελέγχει την κούνια του μωρού από όπου κι αν βρίσκεται – είτε μέσω κινητού, είτε μέσω υπολογιστή. Είναι συμβατό με iOS, Android, Windows και Mac.

tech_nanny2

IoT: Το Διαδίκτυο των Πραγμάτων
Τα έξυπνα αυτά προϊόντα για μωρά ανήκουν στις συσκευές του “Διαδικτύου των Πραγμάτων” ή, αλλιώς, ΙοΤ (Ιnternet of Things). Το IoT είναι ένας όρος για έξυπνες ηλεκτρονικές συσκευές που είναι συνδεδεμένες στο Διαδίκτυο μέσω Bluetooth ή Wi-Fi. Η εταιρεία Intel προβλέπει ότι η αγορά IoT, στην οποία τα προϊόντα για βρέφη είναι ένα αναπτυσσόμενο υποσύνολο, θα εκραγεί από τα 15 δισεκατομμύρια συσκευές που ήταν το 2015, στα 200 δισεκατομμύρια το 2020!
Ο όρος “Internet of Things” πρωτοχρησιμοποιήθηκε τη δεκαετία του 1990 από τον Kevin Ashton και η φιλοσοφία του IoT είναι η σύνδεση όλων των ηλεκτρονικών συσκευών μεταξύ τους (τοπικό δίκτυο) ή με δυνατότητα σύνδεσης στο Διαδίκτυο (παγκόσμιο ιστό).

Προσωπικά δεδομένα και ασφάλεια
Την ώρα που οι “έξυπνες συσκευές” έχουν ως στόχο να βοηθήσουν τους γονείς, η συγκέντρωση δεδομένων και πληροφοριών του μωρού σχετικά με τα μοτίβα ύπνου αυξάνουν το άγχος για την υπερφόρτωση πληροφοριών και την εξάρτηση από την τεχνολογία. Ωστόσο, σύμφωνα με δήλωση του Μπέντζαμιν Λου, δημιουργού του BabbyCam, “o φόβος για υπερβολική εξάρτηση από την τεχνολογία για την ανατροφή του μωρού μάλλον είναι άστοχος, καθώς οι γονείς γνωρίζουν τους περιορισμούς”.
Στην επίσημη σελίδα του BabbyCam, οι ειδικοί δίνουν όλες τις απαραίτητες οδηγίες στους γονείς και τους καθησυχάζουν – ακόμη και για την περίπτωση hacking της έξυπνης συσκευής. Όπως αναφέρουν χαρακτηριστικά, ο γονέας, κάνοντας προεπιλογή, ρυθμίζει το BabbyCam ώστε να προβληθεί μόνο στο οικιακό δίκτυο Wi-Fi, αποκλείοντας έτσι την εξωτερική πρόσβαση.
Από την πλευρά του, ο Μπραντ Ματαρόσκι, γενικός διευθυντής της εταιρείας Baby Trend, η οποία κατασκευάζει κούνιες, καθίσματα, καροτσάκια και άλλα προϊόντα για μωρά, προειδοποιεί ότι “καμία τεχνολογία δεν μπορεί να αντικαταστήσει την κοινή λογική και την αφοσίωση των γονέων”…
Μία πρόκληση για τους παραγωγούς τεχνολογικών συστημάτων έξυπνων συσκευών (IoT) είναι η διαχείριση και η ερμηνεία του τεράστιου όγκου πληροφοριών που παράγουν οι συσκευές αυτές, λόγω της συνεχούς επικοινωνίας με το Δίκτυο (streaming data). Τα έξυπνα προϊόντα για μωρά συγκεντρώνουν ατελείωτες, αλλά και ευαίσθητες ποσότητες δεδομένων, επομένως οι ανησυχίες για την ασφάλεια και την προστασία της ιδιωτικής ζωής εμφανίζονται όλο και πιο συχνά. Οι ειδικοί ισχυρίζονται ότι οι προκλήσεις ασφάλειας μπορεί να είναι ένα από τα μεγαλύτερα εμπόδια για την υιοθέτηση αυτών των τεχνολογιών σε μεγαλύτερη και πιο διευρυμένη κλίμακα.
Η εταιρεία eSafety, η οποία ασχολείται με την ασφάλεια των δεδομένων και την ομαλή πλοήγηση των χρηστών, προειδοποιεί τους γονείς να διαβάζουν με προσοχή τα έγγραφα που συνοδεύουν όλες αυτές τις συσκευές και να ελέγχουν με τη δέουσα προσοχή τους όρους χρήσης.

Οι εξελίξεις γεννούν ολοένα και περισσότερα –καίρια–ερωτήματα: Πώς θα χρησιμοποιηθεί το Διαδίκτυο από τους γονείς για τη φροντίδα των παιδιών; Πόσο η ουσιαστική απουσία του γονέα και η αντικατάστασή του από μια κάμερα θα επηρεάσει τη συναισθηματική ανάπτυξη του παιδιού; Μήπως η καταγραφή δεδομένων ανάμεσα σε γονείς που βρίσκονται σε διαδικασία διαζυγίου αποτελέσει πάτημα για δικαστικές διαμάχες που θα πλήξουν τελικά το ίδιο το παιδί; Πώς προασπίζονται τα δικαιώματα του παιδιού; Και το πιο σημαντικό: Πού ακριβώς βρίσκεται η αγάπη;

Γιατί καμία μουσική, καμία κάμερα και κανένα ηχογραφημένο μήνυμα δεν μπορεί να αντικαταστήσει τη θερμότητα από το χάδι του γονιού, ούτε το ηχόχρωμα της φωνής του όταν νανουρίζει το παιδί του.