Άνδρας σε κατάθλιψη
Οι διαφορές με τις γυναίκες και τα ύποπτα συμπτώματα

Η κατάθλιψη είναι πλέον πολύ συνηθισμένη και την εκδηλώνουν άτομα και των δύο φύλων. Ωστόσο, τα συμπτώματά της στους άνδρες μπορεί να είναι πολύ διαφορετικά από ό,τι στις γυναίκες.

“Ο περισσότερος κόσμος συσχετίζει την κατάθλιψη με την επίμονη θλίψη, την ευσυγκινησία και τη διαρκή ενασχόληση με αρνητικά συναισθήματα, αλλά αυτά τα συμπτώματα είναι συχνότερα στις γυναίκες”, λέει ο νευρολόγος-ψυχίατρος Δρ. Νίκος Ε. Δέγλερης, διδάσκων Ψυχοθεραπείας στο Πανεπιστήμιο Paris V, στη Γαλλία. “Όταν οι άνδρες έχουν κατάθλιψη, πιθανότερο είναι να την εκφράσουν με οξυθυμία, νεύρα και επιθετικότητα. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η οικογένεια, οι φίλοι ή ακόμα και οι γιατροί τους δεν αντιλαμβάνονται πάντοτε τι τους συμβαίνει”.
Άλλα συμπτώματα ύποπτα για κατάθλιψη στους άνδρες είναι η παρορμητική συμπεριφορά, η απάθεια, η χαμηλή αυτοεκτίμηση, η τάση να κατηγορούν τους άλλους για ό,τι κακό τους συμβαίνει (οι γυναίκες συνήθως κατηγορούν τον εαυτό τους) και η απομόνωση.
Ο καταθλιπτικός άνδρας μπορεί, επίσης, να αφιερώνει ολοένα και περισσότερο χρόνο στη δουλειά του ή, πάλι, να χάσει κάθε ενδιαφέρον γι’ αυτήν. Μπορεί, ακόμα, να εκδηλώσει έντονη ανάγκη ελέγχου των άλλων ή και να κάνει κατάχρηση ουσιών (π.χ. πίνει ή/και καπνίζει πολύ).
Είναι, δε, πιθανό να στραφεί στον τζόγο, να επιδεικνύει ριψοκίνδυνες σεξουαλικές συμπεριφορές ή, αντιθέτως, να χάσει το ενδιαφέρον για το σεξ και να αδυνατεί να αποδώσει στο κρεβάτι.
“Όταν αυτού του είδους τα συμπτώματα εκδηλώνονται καθημερινά επί 2 ή περισσότερες εβδομάδες και διαρκούν το μεγαλύτερο μέρος κάθε μέρας, μπορεί κάλλιστα να υποκρύπτουν μία κατάθλιψη”, λέει ο Δρ. Δέγλερης.
Άλλα πιθανά συμπτώματα κατάθλιψης στους άνδρες είναι η χαμηλή ενεργητικότητα (ξαφνικά αισθάνονται πολύ κουρασμένοι) και η απώλεια του ενδιαφέροντος για την οικογένεια ή τα χόμπι τους. Είναι επίσης πιθανή η εκδήλωση προβλημάτων στον ύπνο – αϋπνία ή, αντιθέτως, υπερβολικός ύπνος.
Παρόλο που οι γυναίκες συχνά έχουν ως συνοδά συμπτώματα τις κρίσεις πανικού ή τις διατροφικές διαταραχές (π.χ. ανορεξία, υπερφαγία), στους άνδρες είναι συχνότερες οι σωματικές εκδηλώσεις της κατάθλιψης. Τέτοιες εκδηλώσεις είναι οι ταχυπαλμίες, το αίσθημα σφιξίματος στο στήθος, οι επίμονοι πονοκέφαλοι και τα πεπτικά προβλήματα.
“Δυστυχώς, οι περισσότεροι άνδρες δύσκολα θα αναγνωρίσουν την κατάθλιψη και ακόμα πιο δύσκολα θα μιλήσουν γι’ αυτήν και θα ζητήσουν βοήθεια”, αναφέρει ο Δρ. Δέγλερης. “Συνήθως δεν απευθύνονται στον γιατρό για την ψυχική τους διάθεση, αλλά για τα σωματικά προβλήματά τους. Και πολλοί αρνούνται να συζητήσουν μαζί του για την ψυχική τους κατάσταση”.

Πώς μπορούμε να τον βοηθήσουμε
Υπό αυτές τις συνθήκες, το μεγάλο ερώτημα για τους οικείους τους είναι πώς μπορούν να τους βοηθήσουν. Ο Δρ. Δέγλερης μάς συμβουλεύει:
• Πείτε του ότι παρατηρήσατε μεγάλη αλλαγή επάνω του. Μερικές φορές είναι καλύτερα να μη χρησιμοποιήσετε εξαρχής τη λέξη “κατάθλιψη”.
• Προσφέρετε την υποστήριξή σας. Θυμίστε του ότι δεν είναι ντροπή να ζητήσει βοήθεια. Να είστε υπομονετικοί και υποστηρικτικοί. Όταν έχει διάθεση να μιλήσει, να τον ακούτε προσεκτικά.
• Λάβετε μέτρα για να ζει όσο το δυνατόν πιο υγιεινά. Η συστηματική γυμναστική και η υγιεινή διατροφή αποτελούν τμήμα της θεραπευτικής αγωγής. Προσπαθήστε να ενθαρρύνετε τον άνδρα να κάνει διάφορες κοπιώδεις δραστηριότητες, καθώς και να του προσφέρετε όσο το δυνατόν πιο υγιεινά φαγητά.
• Να ενθαρρύνετε τις κοινωνικές δραστηριότητες, εφόσον το επιτρέπουν οι τρέχουσες συγκυρίες, αλλά να έχετε τον νου σας στην κατανάλωση αλκοόλ, νικοτίνης, καφεΐνης, ακόμα και ουσιών. Φροντίστε να μην του είναι άμεσα διαθέσιμα.
• Ζητήστε τη βοήθεια ενός γιατρού ή ειδικού στην ψυχική υγεία. Με εκείνον ίσως νιώθει πιο άνετα να συζητήσει για την κόπωση, την απώλεια της όρεξής του ή όποιο άλλο σωματικό σύμπτωμα της κατάθλιψης.



Abbvie
GSK
BMS