Το επιβεβαιώνει και το Forbes: Tο 92% των καταναλωτών ακολουθεί πιστά κάποιον influencer και τον εμπιστεύεται περισσότερο από κάθε άλλη μορφή μάρκετινγκ.
Ναι, ξέρω. Ακούγοντας τη φράση «τιμοκατάλογοι των social media», σας έρχεται στον νου η σέξι σελέμπριτι, για την οποία έγινε λόγος τελευταία, καθώς διέρρευσε στο διαδίκτυο ο… τιμοκατάλογός της – το πόσο χρεώνει μια ανάρτηση από τα προφίλ της στα social media, που μετρούν αρκετές εκατοντάδες χιλιάδες ακολούθους. Γουρλώσαμε όλοι τα μάτια με τα ποσά.
Αν, βέβαια, ήμασταν social media μάνατζερ, δεν θα γουρλώναμε καθόλου τα μάτια. Διότι τα ποσά αυτά, γενικώς, ανταποκρίνονται σε εκείνα που κυκλοφορούν «στην πιάτσα», καθορίζοντας αυτό που ονομάζεται «διαφήμιση μέσω influencing». Η αλήθεια είναι ότι κι εμείς δεν θα έπρεπε να ξαφνιαζόμαστε πια με τέτοιους τιμοκαταλόγους. Είναι απολύτως λογικό να υπάρχουν, τη στιγμή που τα social media και εφαρμογές όπως το TikTok γεννούν προφίλ με τέτοια διαφημιστική δυναμική, που μπροστά της μια συμβατική διαφήμιση δεν πιάνει μία.
Οι προσωπικότητες των κοινωνικών δικτύων και ο κόσμος που έχουν χτίσει οι ίδιες εκεί μέσα, είναι πλέον το ιδανικό σκηνικό διαφήμισης για να γίνει γνωστό και θελκτικό οτιδήποτε. Μπορεί να είναι προϊόν, μπορεί να είναι υπηρεσία ή ακόμα και ιδέα. Γιατί; Για δύο βασικούς λόγους: Γιατί, πρώτον, δεν αντέχουμε άλλο να βλέπουμε πράγματα να πλασάρονται με παραδοσιακό μάρκετινγκ. Κάθε φορά που πέφτουμε επάνω του, είμαστε έτοιμοι να πατήσουμε Skip Ad. Δεύτερον, οι εικονικές μας βόλτες είναι πολύ περισσότερες από τις πραγματικές και, δυστυχώς ή ευτυχώς, σ’ αυτές βρίσκουμε τα πρότυπά μας. Άτομα που μας εμπνέουν να τα ακούσουμε και να τα ακολουθήσουμε. Η δική τους γνώμη μετράει πια περισσότερο για τον καταναλωτή.
Η επιρροή των προφίλ είναι ένα νέο διαφημιστικό πεδίο, με μεγάλη ισχύ και αποτελεσματικότητα. Επάνω του χτίζονται στρατηγικές και διαμορφώνονται τιμοκατάλογοι, οι οποίοι ξεκινούν από χαμηλά και φτάνουν ψηλά – αναλόγως του αριθμού του κοινού σου και του βαθμού της επιρροής που ασκείς. Είναι το αποτέλεσμα της συνθήκης που έχουν φτιάξει τα κοινωνικά δίκτυα, αλλά και της ιδέας πάνω στην οποία μας εγκλωβίζουν. Η οποία υπόσχεται ότι, εκεί μέσα, όλοι έχουμε την ευκαιρία να γίνουμε διάσημοι, ήρωες ή, έστω, αξιοπρόσεκτοι. Όλοι μπορούμε να χτίσουμε μια μικρή αυτοκρατορία γύρω από την προσωπικότητά μας, να κάνουμε brand name το όνομά μας, και τον εαυτό μας ένα κερδοφόρο e-shop.
Ξέρω τι σκέφτεστε. Είναι ενοχλητικό να βλέπεις ότι ο κάθε… «τυχάρπαστος» γίνεται ένα καλοπληρωμένο είδωλο του διαδικτύου. Πολύ συχνά, αυτοί που πληρώνονται αδρά για τις αναρτήσεις τους είναι άτομα που δεν εκπροσωπούν ουσιώδη πράγματα και δεν τους αξίζει ο θρόνος στον οποίο έχουν ανέβει. Ας μην ξεχνάμε, όμως, ότι εμείς τους ανεβάζουμε εκεί. Περισσότερο από οποιονδήποτε άλλον, ο influencer εξαρτάται από το κοινό του.
Ας το σκεφτούμε, όμως, και λίγο διαφορετικά. Προτού ρίξουμε τους τιμοκαταλόγους των αναρτήσεων στην πυρά ως κάτι επιφανειακό που γεννήθηκε από άτομα, τα οποία λανθασμένα έχουν αποκτήσει υπεραξία, πρέπει να σκεφτούμε ότι το influencing δεν είναι προνόμιο μόνο αυτών των ατόμων. Υπάρχουν προφίλ εκεί έξω, στο διαδικτυακό σύμπαν, που ενσαρκώνουν κάτι το οποίο αξίζει να μας επηρεάζει. Και να πληρώνεται για να μας επηρεάζει. Γιατί όχι, αλήθεια;
Για την ακρίβεια, εκεί έξω υπάρχουν τα πάντα όλα. Κι αυτό είναι η δύναμη και η αδυναμία μαζί, του διαδικτύου και των κοινωνικών δικτύων. Όπως και να έχει, πάντως, είναι λάθος ν’ απομονώσουμε το influencing επί πληρωμή στην κατηγορία «σέξι σελέμπριτι», γιατί η γκάμα του είναι τόσο ευρεία, όσο και το εύρος του διαδικτύου.
Ο Martyn Sibley και η εταιρεία του, Purple Goat, για παράδειγμα, έχει μια περισσότερο εξειδικευμένη κατεύθυνση. Συνεργάζεται μόνο με influencers με αναπηρίες κι έχει τιμοκαταλόγους για περισσότερα από 75 προφίλ, με τα οποία ο κάθε πελάτης μπορεί να προωθήσει το προϊόν ή την υπηρεσία του. Για την ιστορία, οι influencers με αναπηρίες είναι μια αγορά ιδιαιτέρως δυναμική, με εκτιμώμενη αγοραστική δύναμη 8 τρισεκατομμυρίων δολαρίων παγκοσμίως.
Κατά τον ίδιο τρόπο, υπάρχουν προφίλ που επηρεάζουν το κοινό υπέρ της διαφορετικότητας, προφίλ που προωθούν την ελευθερία της σεξουαλικής ταυτότητας, την αγάπη για τα ζώα, την cruelty-free φιλοσοφία κατανάλωσης, τον μινιμαλισμό, τη γυμναστική, τον βιγκανισμό, την υγιεινή διατροφή, τη μαγειρική, την Ιστορία, τις Τέχνες… με λίγα λόγια, οτιδήποτε μπορεί κανείς να φανταστεί! Σ’ αυτόν τον καλά οργανωμένο μικρόκοσμο, έχει γεννηθεί ένας νέος τύπος επαγγελματία που βγάζει τα προς το ζην με αναρτήσεις. Στην πλειονότητά τους, δεν είναι ευρέως γνωστοί οι επαγγελματίες αυτοί, αλλά έχουν ένα κοινό που τους πιστεύει και τους ακολουθεί, κι αυτό έχει τελικά σημασία.
Υπάρχουν, βέβαια, και οι μεγάλοι. Κάθε χρόνο, το hopperhq.com ανακοινώνει τη λίστα με τους πιο ισχυρούς influencers και δημοσιεύει τα ποσά που παίρνουν για μια τους ανάρτηση στο Instagram. Στην τελευταία του μέτρηση για το 2020, την πρωτιά κατέκτησε ο ηθοποιός Ντουέιν Τζόνσον. Πήρε τη θέση από την Κάιλι Τζένερ, κάνοντας ένα μεγάλο άλμα από την 6η θέση, στην οποία βρισκόταν έως τότε. Για ένα ποστ, ο Τζόνσον παίρνει 1.015.000 δολάρια, που μάλλον δεν φαίνονται πολλά, αν αναλογιστεί κανείς ότι τον ακολουθούν 191 εκατομμύρια χρήστες. Φυσικά, η οικογένεια Καρντάσιαν κατέχει διπλή θέση στην εν λόγω λίστα, γιατί και η Κιμ Καρντάσιαν βρίσκεται στην τέταρτη θέση. Στην τρίτη θέση, ο βασιλιάς των γηπέδων Κριστιάνο Ρονάλντο, ο οποίος, όπως και ο Ντουέιν Τζόνσον, έχει στο τσεπάκι του, χαλαρά, δέκα εκατομμύρια likes με κάθε ανάρτησή του. Ακολουθούν οι Αριάνα Γκράντε, η Σελένα Γκόμεζ, η Μπιγιονσέ, ο Τζάστιν Μπίμπερ, η Τέιλορ Σουίφτ και ο Νειμάρ.
Σε μια μικρή χώρα, όπως η Ελλάδα, που τα πιο δυνατά προφίλ δεν ξεπερνούν το ένα εκατομμύριο ακολούθους, τα ποσά των τιμοκαταλόγων διαμορφώνονται πολύ διαφορετικά. Σε γενικές γραμμές, ξεκινούν από 300 ευρώ και φτάνουν 2.500 με 5.000 ευρώ, μια τιμή που περιλαμβάνει ένα πακέτο αναρτήσεων, όπως post, stories και giveaways. Πολλές εταιρείες είναι διατεθειμένες να τα δώσουν για να δουν το προϊόν ή την υπηρεσία τους να προωθείται μεταξύ των χρηστών. Και υπάρχουν πλέον εξειδικευμένοι επαγγελματίες που βρίσκουν τον influencer που ταιριάζει σε κάθε προϊόν και υπηρεσία.
Είναι μια νέα πραγματικότητα, τι να κάνουμε; Αφού κλείσαμε τον κόσμο μας σε οθόνες, πληρώνουμε και το τίμημα. Το οποίο, αν το καλοσκεφτούμε, είναι πολύ πιο ακριβό, από οποιονδήποτε τιμοκατάλογο influencer…
Υ.Γ.: Αλλά αυτό είναι ένα άλλο θέμα, για ένα άλλο άρθρο.