Μαρία Λυσάνδρου
Ο Λευτέρης Ζαμπετάκης έχει μία ευγένεια χαρακτήρα και λόγου, ώστε δύσκολα θα μπορούσες να τον φανταστείς σε έναν ρόλο «κακού». Κι όμως, φέτος καλείται να υποδυθεί όχι έναν, αλλά δύο αρνητικούς χαρακτήρες, τόσο θεατρικά όσο και τηλεοπτικά. Στην παράσταση «Συρανό ντε Μπερζεράκ» στο Ακροπόλ, σε σκηνοθεσία Γιάννη Κακλέα, είναι ο «κακός» Κόμης ντε Γκις. Ταυτόχρονα, στο δραματοποιημένο ντοκιμαντέρ «Η γυναίκα πίσω από τον Έλγιν», το οποίο φέρει την υπογραφή της Μιμής Ντενίση και αναμένεται να προβληθεί από την ΕΡΤ, είναι ο Λόρδος Έλγιν – ένα από τα πιο μισητά πρόσωπα της σύγχρονης Ελληνικής Ιστορίας. Για τον Λευτέρη αυτό αποτελεί τεράστια πρόκληση, η οποία τον κινητοποιεί να δουλέψει διπλά για να δικαιώσει εκείνους που τον επέλεξαν. Εξάλλου, ως ρομαντικός ποιητής και ο ίδιος, γνωρίζει ότι κάθε συνδιαλλαγή με την Τέχνη είναι ένα υπέροχο ταξίδι. Και τέτοιες προκλήσεις κάνουν ένα τέτοιο ταξίδι (ακόμα πιο) συναρπαστικό.
Θα ξεκινήσω με μια φαινομενικά εύκολη ερώτηση, για την οποία όμως θα ήθελα να μάθω τη δική σου προσωπική θεώρηση: πού (και πώς) «τέμνονται» μέσα σου η υποκριτική, η ποίηση και η ενασχόληση με το ραδιόφωνο – και δη το βραδινό ραδιόφωνο;
Αγάπες που τέμνονται, συνυπάρχουν, αλλά και κινούνται παράλληλα, συνταξιδεύουν, συντονίζονται ή όχι: θέατρο, έρωτας και μια ραδιοφωνική εκπομπή, που μιλάει για όλα αυτά με πολύ ποιητική διάθεση. Άλλωστε, η νυχτερινή ώρα δημιουργεί υπέροχη συνθήκη για να μιλάει κανείς για ποίηση, για θέατρο, για έρωτα… Όλα αυτά παίρνουν πνοές το ένα από το άλλο.
Σε μια εποχή, στην οποία οι περισσότερες σχέσεις αναπτύσσονται και «φιλτράρονται» μέσα από social media και εφαρμογές γνωριμιών, ποια η θέση της ποίησης; Μπορούμε σήμερα, άραγε, να την αισθανθούμε και να την κατανοήσουμε στην πλήρη της έκταση; Τι δείχνει η δική σου εμπειρία;
Δεν είμαι σίγουρος αν μπορούμε να την κατανοήσουμε πλήρως, αλλά δεν χρειάζεται πάντα να την κατανοείς. Κάποιες φορές αρκεί να αφεθείς να σε παρασύρει, ή απλά να αφήσεις τις λέξεις να σε συγκινήσουν.
Το σίγουρο είναι ότι υπάρχει μεγάλη ανάγκη για ρομαντισμό και ευαισθησία, και αυτό που ξέρω πολύ καλά είναι πως η ποίηση είναι σωτήρια. Εμένα με έχει σώσει από πολλά σκοτάδια. Είναι ένας μοναδικός τρόπος έκφρασης, τουλάχιστον είναι ο τρόπος που εγώ ξέρω να επικοινωνώ αυτά που νοιώθω.
Είμαι η περίπτωση ανθρώπου που δεν με εκφράζει ένα ιμότζι, αλλά με συγκινούν τα «χρόνια της καλλιγραφίας».
Έχεις εκδώσει δύο ποιητικές συλλογές, το βραβευμένο «Ψυχής μου κύματα» και το «Έρωτες Θερίζουν» (Εκδόσεις Διόπτρα). Θα μπορούσε η συγγραφή ποίησης να είναι μια επαναστατική πράξη κατά του σημερινού «μουδιάσματος» του συναισθήματος;
Απόλυτα το πιστεύω! Οι ποιητές και οι άνθρωποι που γράφουν γενικότερα, είναι ψυχές που επαναστατούν, φωνάζουν, αντιδρούν. Για τον Μάνο Χατζηδάκη, η ευαισθησία δεν ήταν μια αδυναμία ή κάτι εύθραυστο, αλλά η πιο σκληρή και αήττητη δύναμη του κόσμου, ένα μέσο κατάκτησης της ζωής και της τέχνης.
Διαχρονικά η ποίηση έχει μια δύναμη να ξεμουδιάζει (ωραία λέξη χρησιμοποίησες: «μούδιασμα») και να παρασύρει τους ανθρώπους σε ένα μαγικό συναισθηματικό γαϊτανάκι.
Θεατρικά φέτος θα σε βλέπουμε ως «Κόμη ντε Γκις» στο κλασικό και αγαπημένο έργο «Συρανό ντε Μπερζεράκ», με τον Βασίλη Χαραλαμπόπουλο, σε σκηνοθεσία Γιάννη Κακλέα, στο Θέατρο Ακροπόλ. Τι είναι αυτό, θεωρείς, που κάνει τον κόσμο να βλέπει και να ξαναβλέπει έργα σαν το «Συρανό»;
Να, λοιπόν, ένα παράδειγμα της ανάγκης του κόσμου για ποίηση και της διάθεσής του να παραδοθεί σε ταξίδια εποχής και σε έρωτες δυνατούς!
Το έργο «Συρανό» έχει επαναλαμβανόμενη επιτυχία, γιατί είναι ικανό να μεταφέρει το κοινό σε εποχές που κυριαρχούσε το πάθος, το συναίσθημα, η ποίηση και το θέατρο. Ο Συρανό είναι ένα μαγικό ταξίδι στον χωροχρόνο και σε μια εποχή του παρελθόντος όπου όλα ήταν έντονα, όπως ο έρωτας.
Με την παράσταση αυτή έχουμε τη δυνατότητα να θυμηθούμε άλλες δυναμικές καταστάσεις. Αυτές του πάθους, της αγάπης και της διεκδίκησης.
Ποιο είναι, για σένα προσωπικά, το πιο δυνατό χαρακτηριστικό αυτής της παράστασης;
Είναι ένα υπέροχο έργο από γραφής του. Τόσο ο ποιητικός του λόγος, αλλά και η ιστορία του απόλυτου έρωτα.
Για μένα, το δυνατό χαρακτηριστικό της παράστασης είναι η εποχή. Πάντα με συγκινεί να ταξιδεύω θεατρικά στο παρελθόν και να αποκτώ εμπειρία της ζωής των ανθρώπων του “τότε”. Κοστούμια, μουσική, χορός, έρωτας, ποίηση, σκηνοθεσία-κέντημα του Γιάννη Κακλέα και ερμηνείες μοναδικές. Δεν ξέρω ποιο χαρακτηριστικό να πρωτοδιαλέξω!
Επομένως, φανταστείτε, με όλα αυτά μαζί, τι καταπληκτικό ταξίδι δημιουργείται για τον θεατή.
Ο Κόμης ντε Γκις είναι ένας αρνητικός χαρακτήρας στο συγκεκριμένο έργο, ουσιαστικά το αντίθετο του Συρανό. Είναι πρόκληση για έναν ηθοποιό τέτοιοι χαρακτήρες;
Είναι η απόλυτη πρόκληση, αλλά και μία ευτυχής συγκυρία για μένα να μου δίνεται η δυνατότητα να παίξω κάτι τόσο κόντρα, τον κακό – αντιπαθή χαρακτήρα ενός έργου. Αντιλαμβάνεσαι ότι είναι η χαρά του ηθοποιού να μπορεί να καταπιάνεται με ρόλους που δεν του δίνονται συχνά άμα τη εμφανίσει.
Είναι διπλή η δουλειά που καλείται να κάνει, όμως διπλή είναι και η χαρά όταν καταφέρνει και κατακτά ή πλησιάζει υποκριτικά κοντά στην προσωπικότητα αυτού που υποδύεται. Όταν το καταφέρνει, είναι μεγάλη η ικανοποίηση για τη διαδρομή που έχει κάνει, μέχρι να μπορέσει να τον παρουσιάσει όσο πιο αληθινό γίνεται.
Είµαι η περίπτωση ανθρώπου που δεν µε εκφράζει ένα ιµότζι, αλλά µε συγκινούν τα «χρόνια της καλλιγραφίας»
Πες μου κάτι δικό σου που θα έχει ο Κόμης σου. Και λέγοντας «δικό σου», δεν εννοώ απαραίτητα κάποιο χαρακτηριστικό σου· εννοώ μια «ποιότητα» που αποφάσισες ότι θες να του προσθέσεις.
Οι ηθοποιοί καλούμαστε πολλές φορές να ανασύρουμε πράγματα του εαυτού μας και να τα βάλουμε πάνω στους χαρακτήρες, για να έρθουν όσο πιο κοντά σε εμάς γίνεται. Ο δικός μου κόμης σαφώς είναι ένας κακός χαρακτήρας, ωστόσο έχει μία ευγένεια και μία αριστοκρατική παρουσία, και μια ευκολία να κινείται στους διαφορετικούς κοινωνικούς χώρους.
Το ουσιαστικά δικό μου χαρακτηριστικό που έχει ο ρόλος είναι η αποφασιστικότητα σε αυτά που θέλει να επιτύχει, αλλά και η (ένα όχι τόσο καλό στοιχείο του χαρακτήρα μου, ίσως) επιμονή του να γίνουν τα πράγματα με τον δικό του τρόπο. Και είναι αρκετά κακομαθημένος, όπως κι εγώ. Δεν τον ευχαριστεί καθόλου όταν δεν περνάει το δικό του.
Οι αρνητικοί χαρακτήρες φαίνεται ότι σε ακολουθούν φέτος: υποδύεσαι και τον Λόρδο Έλγιν στο δραματοποιημένο ντοκιμαντέρ «Η γυναίκα πίσω από τον Έλγιν», το οποίο φέρει την υπογραφή της Μιμής Ντενίση και αναμένεται να προβληθεί σύντομα από την ΕΡΤ. Κι ενώ είσαι μια τόσο ευγενική φυσιογνωμία, τι πιστεύεις ότι βλέπουν σε σένα όσοι σε οραματίζονται σε τέτοιους ρόλους;
Όταν έχουν τη διορατικότητα καλοί συνεργάτες, σπουδαίοι σκηνοθέτες ή παραγωγοί να βλέπουν κάτι πέρα από την πρώτη εικόνα σ’ εμένα, με χαροποιεί ως ηθοποιό.
Όταν άνθρωποι του χώρου μού εμπιστεύονται ρόλους τόσο κόντρα, σημαίνει ότι έχουν εμπιστοσύνη στις υποκριτικές μου ικανότητες και πιστεύουν ότι μπορώ να το φέρω εις πέρας, Αυτό μου δίνει μεγάλη ικανοποίηση και με κάνει να πεισμώνω και να εργάζομαι διπλά, έτσι ώστε να αποδείξω ότι μπορώ να καταφέρω κάτι τόσο δύσκολο.
Η «Γυναίκα πίσω από τον Έλγιν» αποτελεί μία πολύ φιλόδοξη παραγωγή, στην οποία συμμετέχουν επίσης πολλές σημαντικές προσωπικότητες του Ηνωμένου Βασιλείου, όπως ο sir Stephen Fry, o Λόρδος Simon Woolley, αλλά και η Victoria Hislop. Μίλησέ μου λίγο γι’ αυτή σου την εμπειρία.
Από την πρώτη στιγμή που μου έγινε πρόταση από τη Μιμή Ντενίση, η οποία το εμπνεύστηκε, έκανε όλη την ιστορική έρευνα, έγραψε το σενάριο και μου είπε ότι είχε την πρόθεση να μου δώσει τον βασικό χαρακτήρα του Έλγιν, γέμισα ενθουσιασμό και πολύ μεγάλη αγωνία, καθότι θα έκανα ένα από τα πιο μισητά πρόσωπα που έχουν περάσει από την Ελληνική Ιστορία. Αναρωτήθηκα και εγώ πώς θα μπορούσα να κάνω έναν χαρακτήρα τόσο αντιπαθή. Όμως, με τη σωστή καθοδήγηση, δεν ήταν όσο δύσκολο φανταζόμουν, καθότι τον άσχημο και κακό άνθρωπο τον κάνουν οι πράξεις του και όχι εμφάνισή του.
Άλλωστε αυτό που κλήθηκα ήταν απλά να αναπαράξω αυτά που λέγονται αληθώς σε αυτό το δραματοποιημένο ντοκιμαντέρ, γιατί απλά αφηγούμαστε την αλήθεια και την πραγματικότητα των γεγονότων όπως ακριβώς έχουν γίνει.
Πιστεύεις ότι θα μπορούσε ένα τέτοιο ντοκιμαντέρ να κάνει και πρακτικά τη διαφορά στις συζητήσεις περί επιστροφής των Γλυπτών του Παρθενώνα;
Είμαι σίγουρος και πεπεισμένος ότι βάζουμε έναν πολύ σημαντικό και μεγάλο λίθο στην προσπάθεια να επιστραφούν τα μάρμαρα του Παρθενώνα.
Η αλήθεια βγαίνει στο φως επιτέλους ως έχει. Είναι η ιστορία των γεγονότων, επιβεβαιωμένη από την προσωπική αλληλογραφία του Έλγιν με τη γυναίκα του, τη Μαίρη Νίσμπετ, την οποία υποδύεται η Μαρία Εγγλεζάκη εξαιρετικά.
Ας πάμε, όμως, και στο ραδιόφωνο… «Νυχτερινός περίπατος» λέγεται η εκπομπή σου, την οποία κάνεις σταθερά τα τελευταία χρόνια στον κυπριακό Love FM 100,7. Όσοι κάνουν ραδιόφωνο, δηλώνουν φανατικοί με το είδος. Ισχύει και για σένα αυτό;
Μα φυσικά το ραδιόφωνο είναι το πιο ρομαντικό μέσο που έχει υπάρξει! Άλλωστε, μου θυμίζει πάντοτε την εφηβεία και την παιδικότητά μου, τότε που το ραδιόφωνο δημιουργούσε έναν δικό μου μαγικό κόσμο μέσα στο δωμάτιό μου, στο προσκέφαλό μου όταν ξάπλωνα. Γι’ αυτό και μ’ αρέσουν πάρα πολύ οι βραδινές εκπομπές. Είναι μια συντροφιά, ένα ταξίδι ρομαντικό, ονειρικό· είναι μια πολύ ωραία προετοιμασία πριν τον ύπνο ή το ξεκίνημα της επόμενης μέρας, μιας και μιλάμε για νυχτερινές συναντήσεις. Αυτό ως ακροατής.
Αλλά, φυσικά, και ως παραγωγό μου δίνει την ελευθερία να κάνω τις βόλτες μου όπως εγώ τις ονειρεύομαι και τις φαντάζομαι. Η συνθήκη αυτή κάνει τα ταξίδια μου και τη συνύπαρξή μου με τον ακροατή μια καθημερινή ευτυχισμένη στιγμή, για την οποία ανυπομονώ και τη σκέφτομαι καθ’ όλη τη διάρκεια της μέρας.
Αν σου ζητούσα να μου πεις ένα τραγούδι που παίζεις συχνά στην εκπομπή, το οποίο θα μπορούσε να είναι το soundtrack της ζωής σου, ποιο θα μου έλεγες;
Αυτή είναι μία πολύ δύσκολη ερώτηση, γιατί κάθε τραγούδι της εκπομπής είναι συνδυασμένο με διάφορες περιόδους και εμπειρίες της ζωής μου, αλλά και των ακροατών που τα ζητούν.
Ωστόσο, αν ήταν να διαλέξω ένα σε αυτή τη φάση, θα διάλεγα ένα πολύ καινούργιο που παίζουμε, το οποίο αρέσει πάρα μα πάρα πολύ, και αισθάνομαι ότι μου ταιριάζει . Είναι το «Βαλς των ονείρων» της Μαριάννας Κατσιμίχα, σε στίχους του Άλκη Αλκαίου και μουσική του Δημήτρη Καρρά.