Αντώνης Παπακωνσταντίνου: «Έχω θαυμάσει πάρα πολύ κόσμο, αλλά ποτέ δεν είχα κάποιον σαν πρότυπο»

Είναι ένας πολύ ταλαντούχος και ευγενικός άνθρωπος. Έχει επίσης χιούμορ και καταφέρνει να παντρεύει ευφάνταστα το «κλασικό» του στοιχείο, με viral ατάκες και δημοφιλή ακούσματα της εποχής. Ο συνδυασμός των παραπάνω χαρακτηριστικών είναι σπάνιος και, όταν τον συναντήσεις σε ένα καλλιτέχνη, αξίζει να σταθείς λίγο και να ακούσεις αυτά που έχει να σου πει. Ο Αντώνης Παπακωνσταντίνου είναι ένας δημιουργός που λατρεύει τη μουσική και το πιάνο του, συνθέτει, διασκευάζει, αγαπά ό,τι τον ιντριγκάρει και δεν βάζει όρια στην έμπνευσή του.

Συνέντευξη στον Θεόδουλο Παπαβασιλείου 

_Πότε ξεκίνησες να ασχολείσαι με τη μουσική γενικά και το πιάνο ειδικότερα; Ποια είναι η πρώτη εικόνα, ανάμνηση, που έχεις;
Η πρώτη μου μουσική ανάμνηση είναι η γιαγιά μου σε ένα πιάνο να μας παίζει πέντε με έξι συγκεκριμένα κομμάτια, σε όλα τα οικογενειακά τραπέζια. Ήταν καθηγήτρια πιάνου, οπότε καταλαβαίνεις πως η μουσική ήταν μέρος της ζωής μου από τη στιγμή που γεννήθηκα. Ήταν εκείνη που στα έξι μου έπεισε τους γονείς μου να ξεκινήσω μαθήματα, επειδή με έβλεπε πως ήμουν συνέχεια κοντά στα πλήκτρα του πιάνου.
Άρχισα με θεωρητικά και αρμόνιο και, περίπου ένα χρόνο μετά, μπήκε στη ζωή μου και το κλασικό πιάνο. Η γενικότερη ενασχόλησή μου με τη μουσική, και πιο συγκεκριμένα η σύνθεση, ήρθε πολλά χρόνια αργότερα, όταν κυκλοφόρησε το πρώτο μου τραγούδι στην 4η ακρόαση της «Μικρής Άρκτου», και στη συνέχεια με τις θεατρικές παραστάσεις.

_Είπες ποτέ «Ok, αγαπάω το πιάνο, ας δοκιμάσω και κάτι άλλο»;
Πολλές φορές, αλλά ασυναίσθητα μάλλον δεν επέτρεψα ποτέ στον εαυτό μου να το κάνει. Ξέρεις, είναι εύκολο να κατηγορείς τους άλλους και το αντικείμενο με το οποίο ασχολείσαι, για να δικαιολογήσεις ψεύτικα στον εαυτό σου αυτή τη δήθεν συνειδητή αλλαγή επαγγελματικού προσανατολισμού. Aλλά, όταν συνειδητοποιείς πως ο κόσμος σού συμπεριφέρεται όπως εσύ του επιτρέπεις, και πως οι καταστάσεις είναι αποτέλεσμα δικών σου πράξεων, αναθεωρείς.
Φυσικά και έχω κάνει άσχετες δουλειές από τη μουσική για να μπορέσω να επιβιώσω οικονομικά, αλλά πάντα προτιμούσα να μένω άυπνος για πολλά 24ωρα, για να μπορώ να κάνω συγχρόνως και αυτό που αγαπώ.

_Ποιοι δημιουργοί σε εμπνέουν, τους θαυμάζεις, λειτουργούν ως πρότυπα για σένα;
Ο πρώτος που μου έρχεται στο μυαλό είναι ο Yann Tiersen. Η μουσική που έγραψε για την ταινία «Amelie» ήταν η αφορμή για να ξεκινήσω να παίζω στο πιάνο κομμάτια πέρα από αυτά που μου έδινε η δασκάλα μου και, επίσης, ήταν ο λόγος που ξεκίνησα να γράφω κι εγώ τη δική μου μουσική. Έχει μία απίστευτη απλότητα η μουσική αυτού του ανθρώπου, και αυτό ήταν κάτι που πάντα με ιντρίγκαρε. Πώς γίνεται, δηλαδή, με ελάχιστες νότες να δημιουργείς κάτι τόσο μαγικό.
Όσο για τη λέξη «πρότυπο», θα μου επιτρέψεις να σου πω πως δεν τη χρησιμοποιώ ποτέ. Έχω θαυμάσει πάρα πολύ κόσμο, αλλά ποτέ δεν είχα κάποιον σαν πρότυπο. Προσπαθώ να ζω τη ζωή μου όπως θέλω εγώ, και όχι να αντιγράφω τη ζωή κάποιου άλλου.

_Όλο αυτό το ζόρι που περνάμε τελευταία με την πανδημία, πώς θεωρείς ότι επηρέασε (και επηρεάζει) τον καλλιτεχνικό χώρο γενικά, και πώς εσένα ειδικά;
Χρειάζομαι πολλές σελίδες για να σου απαντήσω σε κάτι τέτοιο. Τον καλλιτεχνικό χώρο γενικότερα, ξέρουμε όλοι μας πως για αρκετό καιρό τον μηδένισε, και ακόμα πολεμάει να ορθοποδήσει. Υπήρχαν, βέβαια, κάποιες εξαιρέσεις, αλλά σε τέτοιες περιπτώσεις θεωρώ πως μας αφορά το γενικότερο σύνολο και όχι η φωτεινή εξαίρεση.
Προσωπικά, παρόλο που παρέμεινα παραγωγικός, και τον πρώτο καιρό απήλαυσα τον χρόνο που είχα για να «ακούσω» τι έχει να μου πει ο εαυτός μου, ήρθε η στιγμή που ένιωθα τελείως άδειος μακριά από το θέατρο και τους συναδέλφους μου. Ένιωθα σαν να με πήραν μακριά από την οικογένειά μου.

_Εσύ πέρασες και μεγάλο μέρος της καραντίνας με ένας είδος instagram-ικών συναυλιών. Πώς ένιωθες που έδινες ένα κομμάτι σε story, και ακολουθούσαν μετά δεκάδες άγνωστοι που παρουσίαζαν τη δική τους εκδοχή;
Αυτό ήταν κάτι αναπάντεχο και πραγματικά υπέροχο. Τελείως για πλάκα, μία μέρα ανέβασα ένα τραγούδι στο πιάνο «πειραγμένο», και προέτρεψα τον κόσμο να βρει ποιο είναι, κάτι σαν μουσικό κουίζ. Η ανταπόκριση ήταν τεράστια και αμέσως έγινε η καθημερινή συνήθεια πολλών ανθρώπων.
Περίμεναν πότε θα ανεβάσω το καθημερινό κουίζ, αν αργούσα, λάμβανα μηνύματα με παράπονα ότι τους ξέχασα, και οι απαντήσεις ήταν όλο και πιο ευφάνταστες. Άλλοι τραγουδούσαν, άλλοι έπαιζαν το τραγούδι σε διαφορετικά όργανα, άλλοι ζωγράφιζαν, άλλοι έγραφαν ποιήματα έχοντας σαν έμπνευση τον τίτλο του εκάστοτε τραγουδιού, και άλλοι μετέφραζαν στη νοηματική τους στίχους. Όλος αυτός ο κόσμος ήταν η δύναμή μου για να αντέξω μέσα στην καραντίνα.


Φυσικά και έχω κάνει άσχετες δουλειές για να μπορέσω να επιβιώσω οικονομικά, αλλά πάντα προτιμούσα να μένω άυπνος για πολλά 24ωρα, για να κάνω συγχρόνως και αυτό που αγαπώ.


_Έχεις γράψει μουσική για κάποιες πολύ επιτυχημένες θεατρικές παραστάσεις, όπως το «Έγκλημα στο Όριεντ Εξπρές», η «Ποντικοπαγίδα», η «Στέλλα Βιολάντη». Είναι μεγαλύτερη η πρόκληση και η δυσκολία όταν καλείσαι να ντύσεις μουσικά μία παράσταση;
Προσωπικά μού βγαίνει πιο φυσικά. Σχεδόν γράφω τη μουσική όταν παρακολουθώ τις πρόβες. Συμβαίνει κάτι μαγικό εκείνες τις στιγμές. Βλέπω τους ηθοποιούς να ζωντανεύουν τις λέξεις του κειμένου, και είναι σαν να θέλω να ενώσω το πάθος μου με το δικό τους.
Και θα μου πεις «Άσε μας, μωρέ Αντώνη, με τα ποιητικά σου»…
Κι όμως, δεν ξέρω αν μπορώ να περιγράψω με λέξεις αυτή τη διαδικασία, διότι εκείνες τις στιγμές δεν σκέφτομαι, απλά αισθάνομαι. Όπως ακριβώς και οι υπόλοιποι συντελεστές.

_Τι άλλο ετοιμάζεις σε αυτό το κομμάτι;
Προς το παρόν, πλησιάζουν οι πρεμιέρες για τις παραστάσεις «Το καινούργιο παιδί», που είναι ένας μονόλογος που έγραψαν οι Μιχάλης Ρέππας και Θανάσης Παπαθανασίου για την Κάτια Δανδουλάκη, «Η Ποντικοπαγίδα» που θα παιχτεί για δεύτερη χρονιά, και «Οι Άθικτοι». Συγχρόνως γράφω μουσική και για δύο ακόμα παραστάσεις που ανυπομονώ να ανακοινώσω σύντομα.

_Σαφώς και η έμπνευση έρχεται από την ιστορία, την υπόθεση της παράστασης. Σε περιπτώσεις, όμως, που γνωρίζεις ότι η πρωταγωνίστρια της παράστασης είναι μία προσωπικότητα του μεγέθους της Κάτιας Δανδουλάκη, δεν παίζει και αυτό κάποιο ρόλο στο κομμάτι της έμπνευσης;
Θα σου απαντήσω πολύ ειλικρινά. Λόγω του άγχους και της λαχτάρας μου να γράψω κάτι καλό, μπήκα στη διαδικασία να αποδείξω ποιος είμαι και τι αξίζει η μουσική που γράφω. Στην ουσία κατέληξα να γράφω μουσική για τους άλλους και όχι για εμένα ή για την παράσταση, κάτι που φυσικά είχε το τελείως αντίθετο αποτέλεσμα από αυτό που ήθελα. Απλά μπλόκαρα τον εαυτό μου και την έμπνευσή μου. Και εκεί έρχεται η ευλογία να έχεις υπέροχους συνεργάτες, οι οποίοι σε ξεμπλοκάρουν.
Και από όλο αυτό, για άλλη μία φορά, κατάλαβα πως μεγάλος καλλιτέχνης δεν σημαίνει εισπρακτικές επιτυχίες, αλλά ανοιχτή καρδιά και ακομπλεξάριστος θαυμασμός απέναντι στους συνεργάτες σου, κάτι που φυσικά χαρακτηρίζει απόλυτα την Κάτια Δανδουλάκη.

_Το κομμάτι της σύνθεσης τραγουδιών σε ενδιαφέρει; Και ποιοι θα ήθελες, ιδανικά, να ερμηνεύσουν κάποιο δικό σου κομμάτι;
Για να είμαι ειλικρινής, όχι ιδιαίτερα. Έχω γράψει κάποια τραγούδια, μερικά τα έχω αγαπήσει πάρα πολύ, αλλά δεν είναι κάτι που με εκφράζει απόλυτα. Φυσικά υπάρχουν φωνές που, όποτε τις ακούω, ανατριχιάζω ολόκληρος και μπορώ να κλαίω με τις ώρες, αλλά δεν νομίζω πως έχω σκεφτεί ποτέ μου «Μακάρι ο τάδε να τραγουδούσε μία μελωδία μου». Και, αν το έχω σκεφτεί, θα είναι κυρίως για προσωπική επαγγελματική αναγνώριση.
Για κάποιο λόγο, έχω φτιάξει στο μυαλό μου πως το επάγγελμα που κάνω είναι μοναχικό, οπότε προτιμώ να ολοκληρώνω μόνος μου την όποια μουσική γράφω.

_Τι άλλο να αναμένουμε από εσένα το προσεχές διάστημα;
Υπάρχουν πολλές συζητήσεις για παραστάσεις μέχρι και το καλοκαίρι, τις οποίες περιμένω να ολοκληρώσω για να είναι ανακοινώσιμες, μαζί με μουσικές για διάφορα τηλεοπτικά σποτ και σήματα εκπομπών.
Κατά τα άλλα, μιας και είμαι πολύ πιεσμένος χρονικά, το μόνο που προλαβαίνω να κάνω είναι να ανεβάζω πιανιστικά βίντεο στο Instagram, που είναι ίσως και το μόνο πράγμα που μπορεί να με ηρεμεί απόλυτα και να διώχνει κάθε είδος άγχους και πίεσης. 

https://www.instagram.com/antonispapakonstantinou/